De Zwarte Cross werd in 1997 voor het eerst georganiseerd. Het was een crosswedstrijd waar iedereen aan mee mocht doen, met een motor, brommer, scooter of een ander vervoermiddel naar keuze. De naam "Zwarte Cross" greep terug naar een fenomeen uit de jaren zestig, toen grootsprakige kroegbezoekers die al te veel opschepten over hun prestaties op de crossmotor of brommer werden uitgedaagd hun kunnen in een zwarte cross te bewijzen

In 1997 werd dan het fenomeen nieuw leven ingeblazen en werd in Hummelo een crossterreintje geregeld. En ondanks de ietwat illegale uitstraling werd keurig vergunning verkregen. Op basis van alleen mondelinge reclame werd een deelnemeraantal van 150 bereikt, en er kwamen zo'n 1000 mensen kijken. De avond werd afgesloten door Jovink.

De formule bleek aan te slaan: het tweede jaar waren er al 350 deelnemers en 4000 man in het publiek. Een en ander resulteerde overigens in een flink aantal gewonden en geblesseerden, wat de organisatie noopte samenwerking te zoeken met een ervaren crossclub. Deze werd gevonden in Halle in de HALMAC (Halse Auto en Motor Club). Dit maakte het mogelijk om vanaf 1999 het officiële Grand Prix-circuit de Kappenbulten te gebruiken.

2005 waren ongeveer 40 bands geboekt. De camping, die plaats bood aan 7000 man, was binnen een dag volledig volgeboekt. Over het hele weekend gemeten is het festival in 2005 door 60.000 mensen bezocht.

De tiende editie van dit festival vond plaats op 21, 22 en 23 juli 2006. Bijna 80.000 bezoekers bezochten het Zwarte Cross Festival, waarvan 10.000 personen het hele weekend op de camping stonden. Op de drukste dag, zondag 23 juli, waren er 40.000 mensen op het terrein.

In 2007 heeft dit festival plaatsgevonden op 27, 28 en 29 juli in het Achterhoekse Lichtenvoorde, gemeente Oost Gelre. Daarnaast werd er op het 'Fijnproevers Podium' onderdak geboden voor de finale van een wedstrijd van SeriousTalent.nl.In totaal waren ongeveer 80 verschillende acts geboekt. De camping bood dat jaar plek aan 12.500 bezoekers. In totaal bezochten ongeveer 93.000 mensen dat weekend de Zwarte Cross.

In 2008 bezochten 104.000 mensen het festival. Tijdens deze Zwarte Cross is onder meer het record 'hoogste bungeejump' verbroken. Deze editie van het festival werd verkozen tot 'populairste festival van Nederland 2008'.

In 2010 bezochten 148.000 mensen het festival. Op 12 juli, enkele dagen voor de start van het festival, werd het festivalterrein door een vermoedelijke windhoos getroffen. Vier mensen raakten lichtgewond en alle opgebouwde tenten werden omver geblazen en gedeeltelijk vernield: de schade bedroeg meer dan een miljoen euro. De Mega-tent (de grootste tent van het festival) kon niet gerepareerd worden en werd vervangen door een openluchtpodium. Op 14 juli werd het terrein opnieuw getroffen door noodweer. Dit keer bleef de schade beperkt tot omgewaaide hekken en enkele omgewaaide kleine cateringtenten. In de ochtend van zaterdag 17 juli is een medewerker van een kermisattractie om het leven gekomen nadat hij bekneld raakte tijdens het proefdraaien van een attractie. Een traumahelikopter werd nog wel ingezet maar medisch personeel kon de dood niet voorkomen.